Verslag door Marjolein van der Veen 24 jan 2026
Tijdens Koppelting hield Harmen een presentatie over MeetJeStad 2.0
- Waar staan we nu
- Wat hebben we ontwikkeld
- Waarheen willen we in de toekomst
Meetkastjes
Nu: We meten met meetkastjes. Meetdoelen zijn:
Tijdens de presentatie was de vraag wat men nog meer zou willen meten. De volgende onderwerpen werden geroepen.
Meetnet
Meetkastjes
Nu hebben we meetkastjes die via het LoRa netwerk hun data doorgeven.
De eerste printplaatjes heten versie 2016. Ze meten temperatuur en relatieve luchtvochtigheid. Ze kosten 50 à 75 euro en blijken jaren mee te gaan.
Daarna kwam versie 2020. De processor was krachtiger geworden en kon ook fijnstof meten. Dat kost meer stroom daarom hebben ze voortaan een zonnepaneeltje die de batterijen oplaadt. Deze kosten 150 à 175 euro want er zitten meer voor-gesoldeerde priegel onderdelen in en gaan helaas maar erg kort mee.
Plannen voor de toekomst zijn gebruik te maken van printplaatjes die nu te koop zijn waar al van alles op zit zoals GPS en aansluiting voor een zonnepaneeltje. Daar kan je zelf je sensoren aanhangen. Dan gaan ze hopelijk langer mee. Ook onderzoeken hoe corrosie te voorkomen is. Door de nieuwe printplaatjes te gaan gebruiken kost een fijnstof meetkastje nog maar 100 euro en zijn ze minder kwetsbaar.
Het netwerk
Nu gebruikt het netwerk LoRa en dat gebruikt TTN (The Things Network) en gateways. Mathijs heeft NuttSSH gemaakt om gateways op afstand in te stellen. We kunnen nu ook gateways van het waterschap gebruiken.
De toekomstplannen zijn om low power gateways te ontwikkelen. De gateways zijn afhankelijk van hoge gebouwen en die hebben beheerders en die moeten mee werken en er moet stroom op het dak zijn. Met low power gateways hoeft er geen stroom op het dak te zijn. Mathijs doet er nu onderzoek naar.
En de vraag is hoe lang blijft TTN bestaan als open infrastructuur? Het netwerk is hier afhankelijk van. Om deze afhankelijkheid te verminderen wordt er onderzoek gedaan naar alternatieven en wat er zo mogelijk zelf te maken is.
De database bewaart de data
Nu wordt de opbouw van een database overal door iemand bedacht waardoor data niet uitwisselbaar is.
Toekomst wens is dat data wel uitwisselbaar is. Er wordt nu onderzoek gedaan naar een standaard waardoor data wel uitwisselbaar wordt met data van anderen.
Analyse
Eerst was er alleen een download naar cvs dat je in excel kan openen.
Daarna kwamen de workshops over de programmeertaal R en het geografische informatiesysteem QGIS.
Nu wordt dat alleen gebruikt voor kaarten en grafieken voor de nieuwsbrief, deze website en gedeeld in de chat-room Elements.
Ook worden er af en toe city-slams gehouden. Dan fietsen meerdere mensen met een meetkastje rond in de stad en de doorgestuurde data wordt dan meteen op de kaart gezet.
In de toekomst komt er een app voor op je mobiel, waaraan nu hard gewerkt wordt. Daarin kan je de data van je meetkastje zien. Dat is al gereed. Maar de app wordt nu nog uitgebreid met het doorgeven van flora-waarnemingen en een melding voor hoge fijnstof met de vraag: wat ruik je?
Ook komt er een kaart die gebaseerd is op openstreetmap.org. Daar kan je aangeven wat je wilt zien, bv industrieterreinen. Dan kan je de fijnstof meetkastjes van MeetJe Stad kiezen. Dan kan je ziet hoe de fijnstof doet in de industrieterreinen en in de rest van de stad. Je kan dat dan laten zien met getalletjes of met kleuren.
Community
De community bestaat uit levende mensen en de kunst is om die elkaar te laten vinden.
Nu wordt de chat-room Elements daarvoor gebruikt. Maar andere groepen gebruiken bv WhatsApp.
In de toekomst moeten meetkastjes centraal geregistreerd worden om ze aan te melden voor het TTN netwerk. Data die binnenkomt bij TTN en niet is aangemeld wordt niet doorgezonden omdat het netwerk dan niet weet waar het heen moet. Nu wordt dat door een paar mensen bij MeetJeStad gedaan voor iedereen en overal waar een meetkastje wordt gemaakt. Dat gaat straks in de app geautomatiseerd. Daarom moet je voor de app inloggen. Het inloggen gaat via je email-adres. Daardoor ben je dan meteen bekend bij de community.
MeetJeStad is binnenkort 6 jaar lang lid van EXxpACT, een onderzoeksprogramma dat vanuit de Universiteit Utrecht wordt gecoördineerd. Daar zijn meerdere wetenschappelijke bedrijven lid van. Ze doen onderzoek naar het exposoom. Het Exposoom is de wetenschap die de omgevingsfactoren bestudeert waaraan we gedurende ons leven worden blootgesteld.
De gemeente geeft geen subsidie voor MeetJeStad maar heeft een abonnement.
De NWO (De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek is de nationale Nederlandse wetenschapsfinancier) financiert nu alleen promovendi. Maar ze gaan in de toekomst ook kleinere groepen financieren. Daarom worden daar nu gesprekken mee gevoerd.
Impact
Nu gebruiken nul overheden de data van MeetJeStad. Alleen in Amersfoort gebruikt de ijsvereniging het om de bodemtemperatuur te meten om te kijken of ze een ijsbaan kunnen maken.
Maar MeetJeStad wil meer impact.
Toekomst plannen zijn om verder aan CSDIF te werken. Dat staat voor Community Science Data Interchange Format. Om data beter te kunnen uitwisselen en metadata toe te kunnen voegen aan de data.
Een ander idee is om een vereniging op te richten. Met voordelen als:
